Büyük Eserlerle Küçük Yaşta Tanışmak

Okul yıllarımda Gazâlî’yi okurken zihnim dönüp dolaşıp aynı soruya takılırdı. Acaba hoca sözlüde ne soracak? Yıllar sonra Gazâlî üzerine çalışan bir hoca olacağımı o gün bana söyleselerdi herhâlde en çok ben şaşardım. Bir de bunu sözlüde anlatacaktık Ortaokul ve lise yıllarımda bazı hocalarımız sınıfa ellerinde kitaplarla gelir, “Bunları okuyun çocuklar” derlerdi. Bugün bile adları hatırımdadır. Gazâlî’nin İhyâü...

Felsefe Kavramlarının Anadolu’daki Karşılığı

Bir bayram sofrasında “Dedem hümanist bir adamdı” dediğinizi düşünün. Sofradan biri hemen hak verir. “Öyleydi. Kapısına geleni hiç boş çevirmezdi.” Bir de “Anneannem feministti” deyin. Belki aynı kişi bu defa kaşlarını kaldırır. “Nasıl yani? Altı çocuk büyüttü o kadın!”Dedemizin bir tas çorbayı yabancıyla paylaşması hümanistliğine delil sayıldı da anneannemizin altı çocuk büyütmesi niçin eşitlik isteyemeyeceğine...

Topçu’da Maarif/Eğitim Meselesi

Bir genç düşünelim: Sınavlarda başarılı, diploması parlak, mesleğinin bütün inceliklerini öğrenmiş. Fakat bir haksızlık karşısında susuyor, çıkarı uğruna doğru bildiğinden vazgeçiyor. Bu gencin eğitimini tamamladığını söyleyebilir miyiz? Nurettin Topçu’nun maarif meselesi, tam da bu sorunun önünde başlar. Onun eğitim düşüncesi, okulun kapısından içeri giren çocuğun yıllar sonra nasıl bir insan olarak çıkacağıyla ilgilidir. Matematik öğrenmenin, dil...

II. Abdülhamid ve İçki Tartışmasında Tarihçinin Sorumluluğu

II. Abdülhamid hakkında yeniden alevlenen içki tartışması, tarihî bir şahsiyetin nasıl kolayca bir sıfata indirgenebildiğini gösteriyor. Tartışmanın merkezindeki soru açıktır: Abdülhamid, iddia edildiği gibi bir “ayyaş” mıydı? İncelenen kaynaklar böyle bir hükmü doğrulamıyor.

Cumhuriyet Döneminde Tarih Kitapları ve Çarpıtılan Osmanlı İmajı

Cumhuriyet döneminin belirli yıllarında tarih ders kitaplarının siyasi tercihler doğrultusunda biçimlendirildiği açıkça tartışılmalıdır. Eray...

Nurettin Topçu’da tasavvuf ve ahlak

Allah'a Teslimiyet, Nefse İsyan Bir insan Allah’a bağlılığını dile getirirken başkasının hakkını nasıl çiğneyebilir? İnancıyla övündüğü hâlde kendi çıkarı söz konusu olduğunda adaletten neden uzaklaşır? Din hakkında bu kadar konuşup ahlak karşısında böylesine kolay susabilmemizin sebebi nedir? Nurettin Topçu’yu bugün yeniden okumak, bu soruları başkalarına yöneltmeden önce kendimize sormayı gerektiriyor. Çünkü onun düşüncesinde tasavvuf, insanın kendi içindeki...

Azerbaycan’da Din Adamlarının Başörtüsüne Bakışı

Azerbaycan’da başörtüsü tartışmalarını anlayabilmek için ülkenin dinî yapısını ve devletin dinle kurduğu ilişkiyi birlikte değerlendirmek gerekiyor. CIA tarafından yayımlanan The World Factbook’un arşivlenmiş verilerindeki 2020 tahminlerine göre Azerbaycan nüfusunun yüzde 97,3’ü Müslüman, yüzde 2,6’sı Hristiyandır. Diğer inançlara mensup olanların ve herhangi bir dine bağlı olmadığını belirtenlerin oranları ise ayrı ayrı yüzde 0,1’in altındadır. Müslüman nüfus içinde Şiiler...

Futbolun Kurduğu Dostluk

Bir çocuğun sırtındaki forma, hiç gitmediği bir ülkeyle kurduğu ilk bağ olabilir. Sevdiği futbolcunun attığı golü izlerken o ülkenin şehirlerini öğrenir, tribünlerinin sesine alışır, insanlarını merak etmeye başlar. Haritada uzak görünen bir yer, zamanla tanıdık bir hikâyenin adresine dönüşür. Futbolcular üzerinden ülkeler arasında dostluk kurulabileceğini düşünüyorum. Galatasaray’ın geçmişi ve bugünü, bu düşünceyi destekleyen dikkat çekici örnekler...