Anonim

Modernite “Din”i Dışladı, Postmodernite Kapıdan İçeri Aldı mı?

Modern dünya uzun süre kendinden çok emindi. Bilim ilerledikçe din gerileyecekti.Akıl güçlendikçe inanç zayıflayacaktı.Teknoloji geliştikçe insan, kadim korkularından kurtulacaktı.Laboratuvarlar çoğaldıkça mabetler susacaktı. Bu, modernitenin büyük vaadiydi. Hatta sadece vaadi değil, aynı zamanda meydan okumasıydı. Modernite dini çoğu zaman doğrudan karşısına aldı. Onu geçmişin kalıntısı, geleneksel toplumların mirası, insanlığın çocukluk döneminden kalma bir açıklama biçimi olarak gördü. Fakat bugün...

İnsan Bir “Goril”le Akraba Olmak İster mi?

Atalarınız arasında bir goril bulunduğunu öğrenseniz bunu gururla mı anlatırdınız, yoksa sessizce gizlemeyi mi tercih ederdiniz?Muhtemelen çoğu insan ikinci yolu seçerdi. Fakat modern çağın en dikkat çekici çelişkilerinden biri şudur: İnsanlık, kendi kökenine dair en sıra dışı iddiaları bile “bilimsel gerçek” etiketiyle kolayca benimseyebilmektedir. Bugün insanın kökeni meselesi yalnızca biyolojinin değil; aynı zamanda felsefenin, teolojinin ve epistemolojinin...

Harari’nin Kâbusu ve Çin Örneği

Bir insan ne zaman özgür olmaktan çıkar? Hapse girdiğinde mi?Konuşması yasaklandığında mı?Yoksa sokakta yürürken, internette gezinirken, alışveriş yaparken, kredi başvurusu doldururken ve hatta bisikletiyle kaldırıma çıktığında görünmez bir sistem tarafından izlenip değerlendirildiğinde mi? Yuval Noah Harari’nin son yıllarda ısrarla sorduğu soru tam da budur. Harari, Sapiens’te insanlığın geçmişini, Homo Deus’ta geleceğin ihtimallerini, 21. Yüzyıl İçin 21 Ders’te bugünün...

DENEME-DİN FELSEFESİ

1. Tanrı’nın “kendisinden daha mükemmeli tasarlanamayan varlık” olarak tanımlanmasından hareketle varlığının yalnızca akıl yoluyla temellendirilmesi aşağıdaki kanıtlardan hangisine aittir?A) Kozmolojik kanıtB) Gaye ve nizam kanıtıC) Ontolojik kanıtD) Ahlak kanıtıE) Kötülük kanıtı Cevap: C 2. Ruhun ölümsüzlüğü ve ölümden sonra hayat problemi din felsefesinin hangi alanına girer?A) Tanrı’nın nitelikleriB) İnsanın yaratılmışlığıC) Vahyin imkânıD) Ölümden sonra hayatE) Evrenin yaratılışı Cevap:...

Türkiye’nin Uzay Macerası

Gökyüzüne bakarken hepimiz aynı şeyi düşünürüz: Orada ne var?Ama asıl soru şu: Oraya nasıl gidilir? Uzay, insanlığın en büyük hayallerinden biri. Ama aynı zamanda en pahalı, en zor ve en sabır isteyen alan. Bugün ABD, Rusya ve Çin hâlâ bu işin zirvesinde. Çünkü uzaya çıkmak bir heves değil, uzun yıllar süren bir birikim meselesi. Ama ilginç bir...

Hz. İsa İnsanları İslam’a mı Yönlendiriyor?

Hristiyanlık tarihine yakından bakıldığında, bugün “İncil” olarak bilinen metnin doğrudan tek parça bir vahiy metni olmadığı; aksine tarihsel, teolojik ve kurumsal süreçlerin içinden süzülerek şekillendiği görülür. İlk yüzyıllarda kaleme alınan çok sayıdaki metin arasından, özellikle İznik Konsili ve devamındaki konsiller aracılığıyla dört metin kanonik kabul edilmiştir: Matta İncili, Markos İncili, Luka İncili ve Yuhanna İncili. Bu...

Bir Ay Oruç Tuttuk… Peki Kalbimiz de Arındı mı?

Ramazan Bayramı kapıya geldiğinde, şehirlerin sesi değişir. Camilerden yükselen tekbirler, evlerin içinden taşan telaş, bayramlıkların kokusu… Her şey bize aynı şeyi fısıldar: “Sevinin!” Fakat tam da bu noktada, daha derin bir soru belirir: Bu sevinç, gerçekten içimizden mi yükseliyor, yoksa alışılmış bir ritüelin yankısı mı? Bir ay boyunca oruç tuttuk. Aç kaldık, susuz kaldık, nefsimizi dizginlemeye...

Futbol mu, Haçlı Savaşı mı?

Bazen bir maç sadece maç değildir. Galatasaray ile Liverpool arasında oynanan bu Şampiyonlar Ligi eşleşmesi de öyle… Kâğıt üzerinde iki kulübün mücadelesi gibi görünse de sahada ve saha dışında yaşananlar, meseleyi çok daha geniş bir çerçeveye taşıdı. Bu artık yalnızca futbol değildi; bu, adalet duygusunun, güç dengelerinin ve tarihsel hafızanın yeniden sahneye çıktığı bir karşılaşmaydı. Galatasaray...

Asıl Tehlike Mezhepçilik

Türkiye’deki İslami çevreler, 1970’lerde ve 80’lerde İslam dünyasında yükselen Müslüman bilincini yakından takip etti. İran Devrimi’nden Filistin direnişine, farklı coğrafyalardaki İslami hareketlerden düşünce akımlarına kadar pek çok gelişme, bu ülkede de ciddi bir fikri uyanışa zemin hazırladı. O yıllarda belirleyici olan şey mezhebi daralma değil, ümmet fikriydi. Türkiye’de İslam ekseninde ortaya çıkan canlılık da büyük...

Diktatörlerin Mutfağında Kayıt Altına Alınan Sessizlik

Diktatörler kendilerini kürsülerde, balkonlarda, askerî törenlerde gösterir; fakat onların gerçek yüzü hiçbir zaman alkışların ortasında değildir. Bir ülkeyi çökerten iradenin nabzı, çoğu zaman kimsenin duymadığı bir mutfakta atar. Tencerelerin kaynadığı, tabakların dizildiği, korumaların gölgeler gibi dolaştığı o görünmez odalar; tiranların korkularının ve zaaflarının tutulduğu kara kutulardır. Polonyalı gazeteci Witold Szabowski, Bir Diktatör İçin Yemek Pişirmek adlı...