DENEME-DİN FELSEFESİ

DENEME-DİN FELSEFESİ

1. Tanrı’nın “kendisinden daha mükemmeli tasarlanamayan varlık” olarak tanımlanmasından hareketle varlığının yalnızca akıl yoluyla temellendirilmesi aşağıdaki kanıtlardan hangisine aittir?
A) Kozmolojik kanıt
B) Gaye ve nizam kanıtı
C) Ontolojik kanıt
D) Ahlak kanıtı
E) Kötülük kanıtı

Cevap: C

2. Ruhun ölümsüzlüğü ve ölümden sonra hayat problemi din felsefesinin hangi alanına girer?
A) Tanrı’nın nitelikleri
B) İnsanın yaratılmışlığı
C) Vahyin imkânı
D) Ölümden sonra hayat
E) Evrenin yaratılışı

Cevap: D

3. Bilim ve felsefe arasındaki çatışma Hristiyanlık dünyasının tarihsel gelişimi içinde ortaya çıkmıştır. Ortaçağ’da bilim, kilisenin kontrolünde teolojinin etkisi altına girmiştir. Bu dönemde skolastik düşünce, daha çok dini dogmaları temellendirmeye yönelmiş ve özgür düşünce sınırlanmıştır. Engizisyon mahkemeleri de bu sürecin önemli araçlarından biri olmuştur.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi Ortaçağ düşüncesi için söylenemez?
A) Gözlem ve deney ön plandadır
B) Bilimsel çalışmalar sınırlandırılmıştır
C) Dogmatik düşünce hâkimdir
D) Din adamlarının etkisi yüksektir
E) Engizisyon uygulamaları görülmüştür

Cevap: A

4. “Tehâfüt” adlı eseriyle tanınan düşünür kimdir?
A) İbn Rüşd
B) Gazâlî
C) İbn Sînâ
D) Fârâbî
E) Sühreverdî

Cevap: B

5. Aşağıda İslam filozoflarının bazı görüşleri verilmiştir:
I. Tanrı’nın akıl yoluyla kavranabileceğini savunmaları
II. Tanrı’nın cüz’îleri (tikelleri) bilemeyeceğini ileri sürmeleri
III. Dirilişin cismanî değil ruhânî olacağını savunmaları
IV. Âlemin kıdemini (ezelîliğini) kabul etmeleri
V. Sudûr nazariyesini benimsemeleri
Gazali, bu görüşlerden hangileri nedeniyle Farabi ve İbn Sina’yı tekfir etmiştir?
A) I ve III
B) I ve V
C) II, III ve IV
D) I, II ve V
E) II, IV ve V

Cevap: C

6. Aşağıdakilerden hangisi din felsefesinin alanına girmez?
A) Tanrı’nın varlığı
B) Ruhun ölümsüzlüğü
C) Evrenin yaratılışı
D) Vahyin imkânı
E) İbadetlerin şekli

Cevap: E

7. Felsefenin zorunluluğunu savunan ilk İslam filozofu kimdir?
A) Kindî
B) Fârâbî
C) İbn Sînâ
D) İbn Rüşd
E) Gazâlî

Cevap: B

8. Din felsefesi, herhangi bir dinin dogmalarını savunmak yerine, din olgusunu genel olarak ele alır. Dinsel inançların yapısını, bilgi türleriyle ilişkisini ve insan hayatındaki yerini sorgular. Bu yönüyle din felsefesi, eleştirel ve sorgulayıcı bir yaklaşım benimser.
Buna göre din felsefesini diğer dinlerden ayıran özellik aşağıdakilerden hangisidir?
A) Eleştirel olması
B) Dogmatik olması
C) Fayda odaklı olması
D) Geleneksel olması
E) Kümülatif olması

Cevap: A

9. Aşağıdakilerden hangisi din felsefesinin temel delillerinden değildir?
A) Kozmolojik delil
B) Ontolojik delil
C) Gaye ve nizam delili
D) Dini tecrübe delili
E) Hidayet delili

Cevap: E

10. “Kötülük gül ağacındaki diken gibidir” görüşü kime aittir?
A) İbn Sînâ
B) Fârâbî
C) Kindî
D) Râzî
E) Schopenhauer

Cevap: A

11. Felsefenin dine yaklaşımı nasıldır?
A) Dogmatik
B) Eleştirel
C) Otoriter
D) Geleneksel
E) İnanç merkezli

Cevap: B

12. Din felsefesi aşağıdakilerden hangisidir?
A) Dini savunan bilim
B) Din üzerine felsefi düşünme
C) Tarihsel analiz
D) Teolojik sistem
E) Deneysel bilim

Cevap: B

13. Bazı insanlar hurafelerin etkisinden kolayca kurtulamazlar. İnançlar, insanın korku, umut ve merak gibi duygularıyla beslenir. Bir inanç sistemi ortadan kalktığında, çoğu zaman onun yerini başka bir inanç sistemi alır.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi çıkarılamaz?
A) Bilgi hurafeyi azaltır
B) İnanç boşluğu yeni inançlar doğurur
C) Merak dinlerin tek nedenidir
D) Hurafeler caziptir
E) İnsan bilinmeyene yönelir

Cevap: C

14. Hudûs delilini en çok kullananlar kimlerdir?
A) Müfessirler
B) Filozoflar
C) Mutasavvıflar
D) Bâtınîler
E) Kelamcılar

Cevap: E

15. Ateizmin temel iddiası nedir?
A) İyilik
B) Güç
C) Niyet
D) Tesadüf
E) Bilinmezlik

Cevap: D

16. Fuat Sezgin’in görüşüne aykırı olan ifade hangisidir?
A) Bilim Avrupa’ya dayanır
B) Batı İslam’dan etkilenmiştir
C) Avrupa bilgiyi İslam’dan almıştır
D) İslam medeniyeti temel kaynaktır
E) Müslümanlar bilime katkı sağlamıştır

Cevap: A

17. Tanrı’nın bilinemez olduğunu savunan görüş nedir?
A) Panteizm
B) Ateizm
C) Agnostisizm
D) Politeizm
E) Teizm

Cevap: C

18. İbn Rüşd’e göre din-felsefe ilişkisi nasıldır?
A) Zıttır
B) Kısmen uyumludur
C) Yasaktır
D) Aynı hakikatin farklı ifadeleridir
E) Ayrıdır

Cevap: D

19. Ayetlerdeki düzen vurgusu hangi delile işaret eder?
A) Gaye ve nizam
B) Ontolojik
C) Tecrübe
D) Ahlak
E) Kozmolojik

Cevap: A

20. Gazali’nin kurtuluş yolu olarak görmediği grup hangisidir?
A) Kelamcılar
B) Felsefeciler
C) Bâtınîler
D) Sûfîler
E) Mantıkçılar

Cevap: E

21. Tanrı’nın evrene müdahale etmediğini savunan görüş nedir?
A) Teizm
B) Ateizm
C) Deizm
D) Panteizm
E) Agnostisizm

Cevap: C

22. Tanrı’nın hem aşkın hem içkin olduğunu savunan görüş nedir?
A) Panteizm
B) Deizm
C) Panenteizm
D) Ateizm
E) Politeizm

Cevap: C

23. Mucize nedir?
A) Doğal olay
B) Bilimsel olay
C) İlahi müdahale
D) Hayal ürünü
E) Deney sonucu

Cevap: C

24. İnsan özgürlüğü problemi hangi başlık altındadır?
A) Tanrı problemi
B) Kader problemi
C) Vahiy problemi
D) Ontoloji
E) Kozmoloji

Cevap: B

25. Kelam ile din felsefesi farkı nedir?
A) Aynıdır
B) Kelam sorgulayıcıdır
C) Din felsefesi savunmacıdır
D) Kelam savunmacıdır
E) Fark yoktur

Cevap: D

26. Ahlak deliline örnek hangisidir?
A) Evren düzenlidir
B) Vicdan Tanrı’yı gösterir
C) Evren yaratılmıştır
D) Tanrı zorunludur
E) Mucize vardır

Cevap: B

27. Politeizm nedir?
A) Tek tanrı
B) Tanrısızlık
C) Çok tanrı
D) Bilinemezlik
E) İçkinlik

Cevap: C

28. Teizm neyi savunur?
A) Tanrı yoktur
B) Tanrı müdahale eder
C) Tanrı bilinemez
D) Tanrı evrendir
E) Çok tanrı vardır

Cevap: B

29. Dini tecrübenin temel özelliği nedir?
A) Deneysel
B) Matematiksel
C) Kişisel
D) Toplumsal
E) Bilimsel

Cevap: C

30. Aşağıdakilerden hangisi din felsefesinin amacıdır?
A) İnancı savunmak
B) Mezhep yaymak
C) Dini anlamak
D) İbadet öğretmek
E) Dogma kurmak

Cevap: C

31. Tanrı’nın varlığı kanıtlanırken “Tanrı, kendisinden daha mükemmeli tasarlanamayan varlıktır.” düşüncesi vardır. Bu kanıt Tanrı’nın varoluşunun en yüksek varlık olarak Tanrı tanımından çıktığını gösterir. Bu kanıtta gözlem ve deney yoktur. Mantıksal olarak akıl yoluyla ortaya konur.
Buna göre Tanrının varlığı aşağıdakilerden hangisiyle kanıtlanmıştır?
A. Kozmolojik kanıt
B. Düzen ve amaç kanıtı
C. Ontolojik kanıt
D. Ahlak kanıtı
E. Kötülük kanıtı

Cevap: C

32. Ruhun varlığı, ruhun ölümsüzlüğü, ölümden sonra hayatın var olduğu, ölümün bir son olup olmadığı, ölümden sonra ruhun bedenle birlikte olup olmadığı soruları din felsefesinde ele alınmıştır.
Yukarıda belirtilen durum din felsefesinin hangi problemine aittir?
A. Tanrı’nın nitelikleri sorunu
B. İnsanın yaratılmış olması sorunu
C. Vahyin mümkün olup olmadığı problemi
D. Ölümden sonra hayatın varlığı sorunu
E. Evrenin yaratılış sorunu

Cevap: D

33. Bilim ve felsefe arasındaki çatışma Hıristiyanlık dünyasının dünyaya armağan ettiği bir husustur. Nitekim ortaçağda bilim, kilisesinin tekelinde teolojinin buyruğuna girmişti. Bu ortamda daha sonra ortaya çıkan skolâstik felsefe teolojik nitelikli bir metafizik olmaktan başka bir şey değildir ve dinsel dogmaları ispatlamaya yönelik kısır bir geleneğe dönüşmüştür. 16. ve 17. yüzyıllarda bilimsel atılımları ölüm cezasıyla sindirmeye yönelen engizisyon bu geleneğin bir aracıydı. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Ortaçağın düşünme biçimi için söylenemez?
A) Gözlem ve deneyimlere dayalı bilgiler değer kazanmıştır.
B) Bilimsel alanda çalışmaların yapılması engellenmiştir.
C) Dogmatik nitelikli bilgiler ön plana çıkmıştır.
D) Din adamlarının bilim adamlarına göre etkisi artmıştır
E) Bilim adamları engizisyon mahkemelerine çıkarılmıştır

Cevap: A

34. Filozofların ilahiyat konusunda genel, zorunlu, doğru ve apaçık önermeleri olmadığını ortaya koyan, Tanrı hakkındaki gerçek bilgiye filozofların yaptığı gibi çıkarımlar yoluyla değil, Tanrı’yı içinde duyarak sezgi yoluyla ulaşabileceğini söyleyen, Tehafut adlı yapıtıyla tanınan İslam düşünürü kimdir?
A) İbni Rüşd B) Gazali C) İbni Sina D) Farabi E) Sühreverdi

Cevap: B

35. I. Tanrı’nın, akıl tarafından kavranabileceğini belirtmeleri
II. Tanrı’nın cüzi hadiseleri (tikelleri) bilemeyeceğini ileri sürmeleri
III. Dirilişin (haşr) cismani değil, ruhani olacağını savunmaları
IV. Alemin kıdemini (sonsuzluğu) benimsemeleri
V. Sudur nazariyesinin takipçileri olmaları
Gazali, bu görüşlerden hangileri dolayısıyla Farabi ve İbni Sina’yı dinden çıkmakla itham etmiştir?
A) I ve III
B) I ve V
C) II, III ve IV
D) I, II ve V
E) II, IV ve V

Cevap: C

36. Din felsefesi dinin kendisini çeşitli görüntü ve biçimlerini temel kavram ve iddialarını felsefenin eleştirel, tutarlı, sistemli ve akılcı bir biçimde inceler.
Buna göre aşağıdaki verilenlerden hangisi din felsefesinin sorguladığı alanlar arasında yer almaz?
A) Tanrı’nın varlığı sorusu
B) Ruhun ölümsüzlüğü sorusu
C) Evrenin yaratılıp yaratılmadığı sorusu
D) Vahyin imkânı sorusu
E) İbadetlerin mahiyeti

Cevap: E

37. “Aklı çalışmayanlar, felsefe gereklidir veya gereksizdir diyebilir. Eğer gereklidir derlerse onu öğrenmeye heveslidirler denebilir. Aksine eğer gereksizdir derlerse, bunu ispat etmeleri ve sebebini açıklamamaları gerekir. O zaman sebepleri açıklamak ve ispat etmek onları felsefe yapma fiiline götürecektir. Her iki durumda felsefe zorunlu olacaktır.”
Felsefenin gerekliliğini ispat için kullanılan bu delili Aristo’dan sonra kullanan ilk İslam filozofu kimdir?
A) Kindi B) Farabi C) İbni Sina D) İbni Rüşd E) Gazali

Cevap: B

38. “Din felsefesi, herhangi bir dinin değil genel dinin, din olgusunun, dinsel yaşantının, din duygusunun “ne olduğunu” sorgular. Din felsefesi, dinsel bilgi ile insanın öteki türden bilgileri arasında nasıl bir ilişki, ne gibi farklar bulunduğunu da araştırır. Tek tek dinler din felsefesinin bu temel kavramları hakkında soru sormazlar, dogmalardan hareket ederek bu kavramlar hakkındaki soruları çözülmüş sayarlar.” Buna göre din felsefesini tek tek dinlerden ayıran özellik aşağıdakilerden hangisidir?
A) Eleştirel olması.
B) Fayda sağlamak için bilgiye ulaşmaya çalışması.
C) Olanı olduğu gibi kabul etmesi.
D) Birikimli olarak ilerlemesi.
E) Kümülâtif olması

Cevap: C

39. Aşağıdakilerden hangisi din felsefesinin temel konularından biri değildir?
A) Kozmolojik Delil
B) Ontolojik Delil
C) Gaye ve Nizam Delili
D) Dini Tecrübe Delili
E) Hidayet Delili

Cevap: E

40. Kötülük gül ağacındaki diken mesabesindedir, görüşünü savunan filozof kimdir?
A) İbni Sina
B) Farabi
C) Kindi
D) Fahreddin Razi
E) Schopenhauer

Cevap: A

41. “Ruh’un ölümsüzlüğü” ele alınmışsa, buna inananların görüşleri yanında, ruhun bireye bağlı olduğuna ya da var olmadığına inanların görüşlerine de yer verilmelidir. Buna göre, felsefenin dine yaklaşım tarzı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Yalnız bir dinin doğmalarından yola çıkma
B) Genel ve derinlemesine sorgulama
C) İnananların inançlarını güçlendirecek temellendirmeler yapma
D) Din büyüklerinin yorumlarına dayanma
E) Dini öğretileri tartışmasız kabul etme

Cevap: B

42. Aşağıdakilerden hangisi “din felsefesi” için doğrudur?
A) Din felsefesi, ilkçağ filozoflarının ortaya koydukları bir ilimdir.
B) Din felsefesi, dinin felsefi açıdan ele alınması, başka bir deyişle din hakkında bir düşünme ve tartışmadır.
C) Din felsefesi, sadece tarihi veriler ışığında dini anlatan bir ilimdir.
D) Din felsefesi, dinin temelini oluşturan bir bilimdir
E) Din felsefesi, duyusal bilgiyi esas alan bir ilimdir.

Cevap: B

43. “Bazı insanlar hurafelerin tadına öyle alışmışlardır ki, zorla uyandırılsalar bile o hoş düşün sona erdiğini kabul etmek istemezler. Mucizelere, doğaüstü güçlere besledikleri sevgi, geleceğe yönelik merakları, umutları ve korkularını bu dünyanın sınırlarının ötesine taşıma eğilimleri, çok tanrıcılığın ortaya çıkmasına yol açan başlıca etmenlerdir. Bilgiyle yontulmamış insanlarda başka şeylere inanma gereksinimi öylesine fazladır ki, herhangi bir inanç sisteminin çökmesi, başka türlü inançların doğuşunu getirecektir.” Bu durumda aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A) Bilgiyle aydınlanan insan hurafelere inanma ihtiyacı hissetmez.
B) Bir inanç sistemi ortadan kalktığında o insanları bilime inandırmak kolaylaşır.
C) İnsanların geleceğe yönelik beklentileri ve merakları dinlerin gelişmesine neden olmuştur.
D) Bazı insanları inandıkları hurafelerin doğru olmadığına inandırmak zordur.
E) İnsanlar gizemli şeyleri merak ettiklerinden hurafeler onlara cazip gelmektedir.

Cevap: C

44. Aşağıdakilerden hangisi Allah’ın varlığının ispatında “hudus delilini” en çok kullanmıştır?
A) Müfessirler B) Filozoflar C) Mutasavvıflar D) Bâtıniler E) Kelamcılar

Cevap: E

45. Ateistlerin fikir planındaki en büyük dayanağı nedir?
A) İyilik B) Güçlülük C) Niyet D) Kötülük E) Bilinmezlik

Cevap: D

46. Aşağıdakilerden hangisi din felsefesinin konusuna girmez.
A) Sadece ilahi olan dinleri incelemek.
B) Dinin temel kavramlarını felsefi bakış açısı ile incelemek.
C) Dinin temel iddialarını felsefenin eleştirisel, tutarlı, sistemli ve akılsal incelemesini yapmak.
D) Dinin kendisini, çeşitli görüntülerini veya türlerini incelemek.
E) Din üzerine felsefi olarak düşünmek.

Cevap: A

47. Tanrı yaratmasaydı evren olmazdı. Tanrı istediği gibi yönlendirmeseydi evrende düzen olmazdı. Tanrı her an her yerdedir. Bu görüşler, aşağıdaki felsefi akımlardan hangisine aittir?
A)Panteizm B)Ateizm C)Teizm D)Politeizm E)Agnostisizm

Cevap: C

48. İbn Rüşd’e göre aşağıdaki yargılardan hangisi din ile felsefe arasındaki ilişkiyi en iyi şekilde ifade etmektedir?
a) Din ile felsefe birbirine taban tabana zıttır.
b) Din ile felsefe bazı yönlerden birbiriyle uyuşur.
c) Dine göre felsefeyle uğraşmak haramdır.
d) Din ile felsefe aynı hakikatin farklı ifadelerinden ibarettir.
e) Din ile felsefe ayrı hakikatlerdir.

Cevap: D

49. “O (Rabb) ki yeri, sizin için döşek, göğü de bina yaptı. Gökten su indirdi, onunla size rızık olarak çeşitli ürünler çıkardı. Öyleyse siz de, bile bile Allah’a eşler koşmayın.”
Yukarıdaki ayet meali Allah’ın varlığını ispat etmeye çalışan hangi delil ile ilintilidir?
A) Gaye ve Nizam Delili
B) Ontolojik Delil
C) Dini Tecrübe Delili
D) Ahlak Delili
E) Kozmolojik Delil

Cevap: A

50. Descartes’a göre ruhumda sonsuzluk fikri vardır. Ben sonlu bir varlık olduğuma göre bu sonsuzluk fikrini ben meydana getirmiş olamam. O halde bu sonsuzluk fikri benim ruhuma kendisi sonsuz olan bir varlık tarafından konmuş olmalıdır.
Buna göre Descartes aşağıdakilerden hangisini kanıtlamaya çalışmıştır?
A. Ruhun ölümsüzlüğünü
B. Vahyin mümkün olup olmadığını
C. Tanrı’nın varlığını
D. Aklın sonsuzluğunu
E. Evrenin yaratılmış olduğunu

Cevap: C

Share this post

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir